Birinci Türk Dil Kurultayının toplandığı gün olan 26 Eylül, kurultayda alınan kararla Dil Bayramı olarak kutlanır. Bu kurultay, Atatürk’ün kurduğu Türk Dil Kurumu’nun (o zamanki adıyla Türk Dili Tetkik Cemiyeti) ilk kurultayıdır.

AtaTDK

Atatürk, dil konusundaki çalışmalara halkın katılması gerektiğini düşünüyordu. Birinci Tarih Kurultayı çalışmalarının sürdüğü 10 Temmuz 1932 gecesi, Çankaya Köşkünde birlikte olduğu dil ve tarih uzmanlarına, “Dil işlerini düşünecek zaman da gelmiştir. Ne dersiniz?”diye sordu. Bu öneri sevinçle karşılanınca Atatürk düşüncesini şu sözlerle açıkladı:
“Öyle ise Türk Tarihi Tetkik Cemiyeti gibi bir de ona kardeş dil cemiyeti kuralım. Adı Türk Dili Tetkik Cemiyeti olsun.”
Hükümete başvuru yapıldı ve 12 Temmuz 1932’de Türk Dil Kurumu kuruldu. Kurumun başkanı Samih Rıfat, genel yazmanıRuşen Eşref Ünaydın oldu; Yakup Kadri Karaosmanoğlu ileCelal Sahir Erozan da kurucu üyelerdi.

DilBayrami

Türk Dil Kurumu’nun Türkçe Kurultay adı verilen ilk genel kurulu 26 Eylül 1932 günü Dolmabahçe Sarayında başladı. Daha önce yapılan çağrının da etkisiyle kurultaya 814 üyeyle birlikte katılanların sayısı 917’ye ulaştı. Katılanlar arasında saz şairleri ile yeldirmeli köylü kadınların sergiledikleri görüntü toplantının ulusal niteliğinin simgesi sayılabilir.

Başkan Samih Rıfat, kurultayın açış konuşmasında, amacın Türkçeyi ulusal dil düzeyine çıkarmak, yazı dili ile halk dili arasındaki ayrılığı gidermek olduğunu belirtmiş, bu amaca da ancak halkın katılımıyla ulaşılabileceğini söylemişti.

Kurultayda, Türk Dil Kurumu’nun tüzüğü üzerinde çalışılmış, tüzüğün birinci maddesinde şu yargıya yer verilmişti:
“Cumhurbaşkanı Gazi Mustafa Kemal Hazretlerinin yüksek koruyucu başkanlığı altında 12 Temmuz 1932’de Türk Dili Tetkik Cemiyeti adlı bir cemiyet kurulmuştur.”

Derneğin amacı da şöyle belirlenmişti:
“Türk Dili Tetkik Cemiyetinin amacı, Türk dilinin öz zenginliğini meydana çıkarmak, onu dünya dilleri arasında değerine yaraşır yüksekliğe eriştirmektir.”
Kurultayın son gününde, her yıl 26 Eylülün derneğin Dil Bayramı olarak kutlanması önerisi oybirliği ile kabul edildi. Biz de her yıl 26 Eylülü, Dil Derneği’nin düzenlediği etkinliklerle, Dil Devriminin yıldönümü olarak coşkuyla kutluyoruz.

Haber kaynaği: 26 Eylül 1932 – Birinci Türk Dil Kurultayı

 

26 septembar dan turskog jezika

Na današnji dan 1932 godine održana je prva sednica osnivačke skupštine za Turski jezik. Sednicu je organizovao lično Ataturk. Pošto je to bila prva sednica osnivačke skupštine odlučeno je da današnji dan 26. septembar bude proglašen za dan turskog jezika, tj. praznik turskog jezika.

Birinci Türk dili kurultayinin toplandigi gün olan 26 eylül,kurultayda alinan kararla DIL BAYRAM'I olarak kutlanir.Bu kurultay,Atatürk'ün kurdugu Türk Dili Kurumu'nun ilk kurultayidir.O günden 26.eylül Türk dili günü ve Türk dili bayrami olarak kutlanir.

Ambasador Mehmed Kemal otkriva za Danas: Turci zainteresovani za Čačansku banku

Beograd – Turski investitori su vrlo odvažni, hrabri, ali i ozbiljni. Oni traže tri stvari: političku i ekonomsku stabilnost, jasan pravni okvir i finansijsku podršku. Ako su ta tri uslova ispunjena, oni dolaze i ulažu – kaže u razgovoru za Danas ambasador Turske u Srbiji Mehmed Kemal Bozaj, upitan da prokomentariše kako se u Srbiji se stalno najavljuju i očekuju turske investicije, ali ih nema.

Postoje krugovi kojima smetaju dobri odnosi Srbije i Turske: Mehmed Kemal Bozaj / Foto: Miroslav Dragojević

Postoje krugovi kojima smetaju dobri odnosi Srbije i Turske: Mehmed Kemal Bozaj / Foto: Miroslav Dragojević

 

Ambasador Bozaj dodaje da je Srbija “tek nedavno usvojila važne zakone o privatizaciji i radu” i da su mu se “od tada mnogi iz Turske obraćali i pokazuju ozbiljnu zainteresovanost da počnu posao ovde”. – Turska Halk banka je zainteresovana za kupovinu Čačanske banke, a turski investitori radije investiraju u zemlju u kojoj imaju neku svoju banku koja je spremna da finansira njihovo poslovanje. Tako u Makedoniji makedonska Halk banka finansira 33 odsto malih i srednjih preduzeća i investicija u toj zemlji. U zemljama regiona, Bugarskoj i Rumuniji posebno, turske investicije su se povećale tek nakon otvaranja turskih banaka. Narednih meseci, oktobru ili novembru očekujem novi Srpsko-turski poslovni forum, na kome će se detaljnije razgovarati o investicijama i ekonomskoj saradnji – ističe Bozaj. Dolazak „novih“ lica na čelo Turske, predsednika Redžepa Taipa Erdogana i premijera Ahmeta Davutoglua, neće promeniti odnos Ankare i Beograda, već će nastaviti i jačati saradnju, poručuje ambasador Turske u Srbiji Mehmed Kemal Bozaj. „Pokušaćemo da saradnju nastavimo i osnažimo na političkom i ekonomskom polju, kao i u drugim oblastima“, poručuje ambasador.

Turska je dobila novog predsednika – Erdogana i premijera – Davutoglua. Njih dvojica su najavili nastavak dosadašnje politike AK partije. Da li se, ipak, mogu očekivati neke promene u politici Ankare?

– Sada smo prvi put imali direktne izbore za predsednika Turske, što je funkciji šefa države dalo još veći značaj. Bivši premijer Erdogan je postao predsednik, a nekadašnji ministar inostranih poslova Davutoglu premijer, i ne očekujem promenu politike, već kontinuitet, jačanje Turske i snažniju spoljnu i unutrašnju politiku. U oblasti spoljne politike, očekujem da će se spoljnopolitička linija koju je bivši ministar, a sada premijer Davutoglu utemeljio, sada još snažnije sprovoditi.

Predsednik Erdogan je izjavio da je članstvo u EU i dalje strateški cilj Turske. Čini se da je Brisel još daleko?

– I predsednik Erdogan i premijer Davutoglu su potvrdili da je EU strateški cilj Turske. To smo pokazali i time što je ministar koji je ranije bio zadužen za EU, sada ministar spoljnih poslova. Očekujemo otvaranje novih poglavlja u pregovorima sa EU, naš ministar spoljnih poslova se sreo sa visokom predstavnicom EU za spoljnu politiku Federikom Mogerini još 21. jula i vrlo smo zadovoljni njenim komentarom o turskom članstvu u EU. S obzirom na čvrsto opredeljenje da nastavimo put ka EU i konstruktivni stav nove visoke predstavnice nadamo se da ćemo na tom polju napraviti značajan napredak.

„Nula problema sa susedima“ slogan je turske spoljne politike nastao dok je Davutoglu bio šef diplomatije. Sa nekim bližim i daljim susedima ipak imate ozbiljne probleme?

– Ti problemi nisu nastali zbog promenjene turske spoljne politike već širih problema u regionu. Nalazimo se u vremenu previranja, konflikata i ratova u zemljama koje su u našem bližem i daljem susedstvu. Zbog toga je došlo do problema, a ne zbog Turske. Mi ne želimo probleme sa susedima, već dobrosusedske odnose i rešavanje eventualnih problema mirnim putem. Podsećam da je u Turskoj 1,6 miliona izbeglica iz Sirije, a mi smo im kao dobri susedi otvorili vrata i pružili pomoć. Imamo i izbeglice iz Iraka. Vidite šta se dešava u Palestini. Pokušavamo da doprinesemo stabilizaciji regije, konstruktivnom rešavanju problema, ne želimo konflikte sa susednima već mir i saradnju.

Da li će promene u vrhu Turske uticati na odnose Ankare i Beograda?

– S obzirom da se u političkom vrhu nisu desile krupne već kadrovske promene, dosadašnja politika će se nastaviti još snažnije i odlučnije, imajući u vidu da su predsednik i premijer Turske i kreirali takvu politiku. Pokušaćemo da saradnju nastavimo i osnažimo na političkom i ekonomskom polju, kao i u drugim oblastima.

Srbija i Turska su tradicionalno prijateljske zemlje, ali je više puta dolazilo do nesuglasica i ljutnji Beograda pre svega zbog nekih Erdoganovih izjava i interpretacija. Da li su te nesuglasice „izglađene“?

– Najpre da podsetim da je poslednja izjava o Bosni, navodno 100 miliona Turaka koji se spremaju da brane Bošnjake, izmišljena. To pokazuje da postoje krugovi kojima smetaju dobri odnosi Srbije i Turske, pa čak izmišljaju izjave i probleme. Turska i Srbija su dve velike zemlje sa dugom tradicijom, koje eventualne nesporazume treba da rešavaju razgovorom. U junu je naš tadašnji ministar inostranih poslova, a sadašnji premijer Davutoglu, bio u Beogradu, razgovarao sa vrhom Srbije o značajnim planovima uspostavljanja boljih veza, konkretno u saobraćaju, kako vazdušnom, tako i drumskom, kako bi se „put svile“, obnovio na obostrano zadovoljstvo. Tokom sastanaka, istaknuta je želja da u Srbiji bude više turskih investicija. Umesto spekulisanja o izjavama koje jesu ili nisu date, treba da se usmerimo na konkretne probleme, jačamo ekonomsku saradnju, otvaramo radna mesta, na dobrobit obe zemlje.

Trilateralni susreti

Turska se zalaže za trilateralu Ankara-Beograd-Sarajevo. Da li će uskoro biti susreta predstavnika tri zemlje, s obzirom na odbijanje predsednika Tomislava Nikolića da učestvuje, zbog ranijih Erdoganovih izjava?

– Stalo nam je do toga jer je neophodna saradnja u našem regionu. Setite se samo poplava, takve prirodne nepogode ne znaju za granice i pokazuju da moramo da sarađujemo. Kao što ni ekonomija, sport, kultura ne poznaju granice. Predsednik Nikolić je dao neke izjave, ali moramo da sarađujemo ne samo u teškim već i u dobrim vremenima. Verujem da je potencijal za saradnju u regionu veliki i moramo da se potrudimo da nađemo načina da to iskoristimo u raznim oblastima. Da bi se to postiglo, potrebno je da političke vođe tri zemlje uspostave okvir za to, što će se verujem i desiti, ali da najpre sačekamo izbore u BiH sledećeg meseca.

Izvor: Safeta Biševac – Dnevni list Danas (Link)

Delegacija Udruženja Turaka u Srbiji sastala se sa ambasadorom Turske u Beogradu

DSCN2095

Foto: AA

10705258_10203274262752299_1696648915_n

Na poziv  Ambasade Republike Turske u  Beogradu delegacija Udruženja Turaka u Srbiji bila je u zvaničnoj poseti dana 10.09.2014. godine.

Tokom susreta sa ambasadorom Mehmetom Kemalom Bozaje konstatovano je da je inicijativa formiranja ovog Udruženja prihvatljiva i pozitivna.

Ambasador Bozaj je naglasio da je da je bilo više ininicijativa za pokretanje sličnog udruženja, a da je ova delegacija sa puno iskrenosti  i ozbiljnosti prišla ovom poslu.

Zajednički je zaključak da Udruženje treba da ostvaruje ciljeve iz oblasti kulture, ekonomije i da bude most prijateljstva između Republike Turske i Republike Srbije.

Takođe je dogovoreno da  Udruženje proširi  članstvo na celu  teritoriju Republike Srbije. Prvi korak koje je napravilo Udruženje jeste inicijativa za uvođenju Turskog  jezika kao izbornog predmeta.

 

 

U Beogradu 10.09.2014.godine                                    Udruženje Turaka u Srbiji, Novi Pazar

 

PROCEDURA UVOĐENJA TURSKOG JEZIKA U NASTAVI

Untitled1

Prema upustvu Ministra prosvete broj učenika u odeljenju je od 24-30 učenika.Učenici se pri upisu izjašnjavaju koji žele strani jezik da uče. Ukoliko se javi dovoljan broj učenika da može da se formira odeljenje, direktor škole obaveštava Ministarstvo prosvete o potrebi uvođenja stranog jezika jer su se za to izjasnili roditelji i učenici. Obaveza direktora  je da angazuje lice sa odgovarajućom stručnom spremom da izvodi nastavu prema nastavnom planu i programu.Ukoliko ovaj jezik dosada nije izučavan u zemlji, potrebno je da Ministar prosvete da saglasnost na plan i program stranog jezika koji se uvodi u školi.

 

Udruženje Turaka u Srbiji, Novi Pazar

 

 

Saopštenje za javnost

 

Untitled1

                     

Zbog velikog interesovanja članova i simpatizera Udruženje Turaka u Srbiji pokrenuće inicijativu za uvođenje Turskog jezika kao izbornog predmeta od petog razreda osnovne škole, svuda gde ima interesovanja a pre svega u gradu Novom Pazaru i okolnim opštinama. Jedan od razloga je odlazak maladih na školovanje u Turskoj, zato je potrebno predznanje Turskog jezika.

U tom smislu Udruženje Turaka u Srbiji će sprovesti anketiranje građana i tražiti podršku direktora škola i nadleznog Ministarstva.

 

 

 

Udruženje Turaka u Srbiji, Novi Pazar.